Arabuluculuk Ücreti Hesaplama

Arabuluculuk Ücretinde Sık Karşılaşılan Hatalar

Tarife metni kısa ama içinde, uygulamada en çok atlanan beş kural barındırıyor. Aşağıdakiler hesabı doğrudan değiştirir.

1. Hangi yılın tarifesi uygulanır? Başvuru tarihi değil, BİTİŞ tarihi

Tarife m.10 açık: ücretin takdirinde arabuluculuk faaliyetinin sona erdiği tarihteyürürlükte olan tarife esas alınır. Yani Aralık ayında başlayıp Ocak'ta son tutanağı düzenlenen bir süreçte, başvuru yılının değil biten yılın tarifesi uygulanır. Yılbaşına denk gelen dosyalarda taraflar ile arabulucu arasındaki ücret uyuşmazlıklarının başlıca sebebi budur. Bu sayfadaki araç uyguladığı tarife yılını ekranda açıkça beyan eder.

2. Kira uyuşmazlığında matrah, uyuşmazlık tutarı değildir

Anlaşma sağlanan kira uyuşmazlıklarında oransal ücretin matrahı tarifede özel olarak düzenlenmiştir (m.7/5): tahliye talepli uyuşmazlıklarda bir yıllık kira bedelinin yarısı, kira tespiti uyuşmazlıklarında ise tespit olunan kira bedeli farkının bir yıllık tutarı esas alınır. Yıllık kira bedelinin tamamı üzerinden yapılan hesap, tahliye dosyalarında ücreti iki katına çıkarır.

3. Dava şartı sürecinde taraflardan masraf istenemez

Arabulucu, ihtiyari süreç başlamadan önce teklifte bulunan taraftan ücret ve masraf isteyebilir (m.2/3); ancak dava şartı arabuluculukta taraflardan masraf istenemez (m.2/4). İhtiyari süreçte alınan ücret sürecin sonunda arabuluculuk ücretinden mahsup edilir, süreç hiç başlamazsa iade edilmez; kullanılmayan masraf ise iade edilir.

4. Her sona erme ücret doğurmaz

Kural olarak faaliyet hangi sebeple sona ererse ersin arabulucu ücretin tamamına hak kazanır (m.4). Ancak dava şartı arabuluculukta üç istisna vardır: sehven kayıt, mükerrer kayıt ve uyuşmazlığın arabuluculuğa elverişli olmaması hâllerinde arabulucuya ücret ödenmez (m.5/2). Buna karşılık faaliyete başlandıktan sonra elverişsizlik ortaya çıkmış ve arabulucunun kusuru yoksa ücretin tamamına hak kazanılır (m.4/2).

5. Birden fazla arabulucuda ücret ikiye bölünmez — hangi kısım olduğuna bakılır

Bu, tarifenin en ince ayrımıdır. Birinci kısımda (konusu para olmayan uyuşmazlıklarda saatlik ücret) faaliyet birden çok arabulucu tarafından yürütülürse her birine ayrı ayrı ödenir (m.3/2). İkinci kısımda (anlaşma hâlinde oransal ücret) ise birden fazla arabulucu için belirlenen orandaki ücret her birine eşit bölünerek ödenir (m.3/3). İki hâli aynı saymak, saatlik hesapta ücreti olduğundan düşük, oransal hesapta olduğundan yüksek gösterir.

Anlaşma Hâlinde Alt Sınırlar ve Seri Uyuşmazlık

Anlaşma sağlanırsa oransal hesap yapılır ama sonuç belirli tutarların altına inemez. Anlaşma bedeline bakılmaksızın ücret 9.000,00 TL'den az olamaz (m.7/7); ortaklığın giderilmesi ve ticari uyuşmazlıklarda bu sınır 13.000,00 TL'dir (m.7/6). Seri uyuşmazlıklarda ise anlaşma hâlinde her bir dosya için ticari uyuşmazlıklarda 7.500,00 TL, diğer uyuşmazlıklarda 6.000,00 TL istenebilir. Seri uyuşmazlık tanımı da tarifede yazılıdır: taraflardan birinin aynı olduğu ve bir ay içinde başvurulan en az on uyuşmazlık (m.7/4).

Tarifede belirlenen ücretlerin altında arabuluculuk ücreti kararlaştırılamaz; aksine yapılan sözleşmelerin ücrete ilişkin hükümleri geçersizdir ve o konuda tarife hükümleri uygulanır (m.1/2).

Sık Sorulan Sorular