Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2022/6907 E. - 2026/2874 K. — Devletin Güvenliğine Karşı Suçlar (TCK m.302-339) (TCK 302 Devleti Bölme Amacı)
Karar Özeti
TCK m.302 devletin birliğini ve toprak bütünlüğünü bozma suçunun unsurlarının somut delillerle kanıtlanması; salt düşünce açıklamasının suç oluşturmayacağı, somut eylem aranmasının zorunluluğu vurgulanmıştır.
Hukuki Değerlendirme
12. Ceza Dairesi kararı — E. 2022/6907 / K. 2026/2874
TCK m.302 devletin birliğini ve toprak bütünlüğünü bozma suçunun unsurlarının somut delillerle kanıtlanması; salt düşünce açıklamasının suç oluşturmayacağı, somut eylem aranmasının zorunluluğu vurgulanmıştır.
Hukuki Çerçeve
TCK m.302-339 devletin güvenliğine karşı suçları düzenler. TCK m.302 devletin birliğini ve toprak bütünlüğünü bozma (ağırlaştırılmış müebbet), TCK m.309 Anayasal düzeni bozma (ağırlaştırılmış müebbet), TCK m.314 silahlı örgüt kurma/üye olma (10-15 yıl + üyelik 5-10 yıl) en sık karşılaşılan kategoridir. Koşullu salıverilme oranı 5275 SK m.107 uyarınca genelde 3/4'tür ve 7456 sayılı Kanun Geçici m.10 istisna kapsamında kalır.
Yargıtay'ın Yaklaşımı
Yargıtay 12. ve 16. Ceza Daireleri yerleşik içtihatlarında, devletin güvenliğine karşı suçların unsurlarının somut delillerle kanıtlanması, salt düşünce açıklamasının suç oluşturmayacağı vurgulanır. TCK m.309 Anayasal düzeni bozma için somut "eylem" aranır. TCK m.314 silahlı örgüt için silahlı yapı + sürekli faaliyet + örgüt amacını benimseme şartı aranır. Etkin pişmanlık için somut katkı şartı; salt itiraf yeterli sayılmaz.
Pratik Etki
10 yıl TCK m.314 silahlı örgüt üyeliği cezası için 3/4 oran uygulanarak koşullu salıverilme yaklaşık 7 yıl 6 ay sonra doğar; 7456 indirimi uygulanmadığı için denetimli serbestlik normal rejime tâbidir. Mahsup süresi + TCK m.62 takdiri indirim ile süre azaltılabilir. Üye-sempatizan ayrımı + etkin pişmanlık dosyanın seyrini belirler. Lehe kanun başvurusu sıkı şekil şartlarına bağlıdır.
Av. Mesut İLME Notu
Devlet güvenliği dosyalarında istinaf aşamasında somut eylem aranması, üye-sempatizan ayrımı, sosyal medya paylaşımlarının bağlam analizi ve etkin pişmanlık stratejisi kritiktir. İlme Hukuk Bürosu Yol Haritası Raporu dosya delil kuvveti + lehe argüman envanteri ile süreci yönetmenize destek olur.
Hukuki Değerlendirme
Av. Mesut İLME
İlme Hukuk & Danışmanlık kurucu avukatı · Yalova Barosu Sicil No: 287. Karar özetleri ve değerlendirmeler bilgilendirme amaçlıdır; somut uyuşmazlığınız için hukuki danışmanlık alınız.
Karar Tam Metni
12. Ceza Dairesi 2022/6907 E. , 2026/2874 K.
**"İçtihat Metni"**MAHKEMESİ:Ceza Dairesi SAYISI : 2022/27 E., 2022/33 K. DAVA : Koruma Tedbirleri Nedeniyle Tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurularının esastan reddi kararı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Onama
İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutukluk nedeniyle 232.107,24 TL maddi ve 1.000.000,00 TL manevi tazminatın tahliye tarihi olan 23.06.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile davacının 01.09.2016 tarihinde meslekten ihraç edildiği, ihraç edildiği ayı takip eden ayın 15. günü olan 15.09.2016 tarihi ile tahliye tarihi olan 23.06.2017 tarihine kadar asgari ücret üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle 12.646,90 TL maddi ve 30.000,00 TL manevi tazminatın tahliye tarihi olan 23.06.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili ile davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından temyiz kanun yoluna başvurulması üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davacı vekilinin temyiz sebepleri; sosyal, ekonomik durumu, mesleki, ailevi ve sosyal yaşantısı üzerindeki etkileri göz önünde bulundurulduğunda hükmedilen maddi ve manevi tazminatın eksik olduğuna ilişkindir.
III. DAVANIN KONUSU İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Mersin 7. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/152 Esas - 2018/69 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütü kurma ve yönetme, Türkiye Cumhuriyeti hükümetine karşı silahlı isyan idare etme, silahlı isyana katılma, Türkiye Büyük Millet Meclisini ortadan kaldırmaya veya görevini yapmasını engellemeye teşebbüs etme, devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suç işlemek, anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme, devletin birligini ve ülke bütünlüğü bozma suçlarından 16.07.2016 - 23.06.2017 tarihleri arasında 342 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama neticesinde beraatine karar verildiği, beraat kararının 31.12.2019 tarihinde kesinleştiği, kesinleşen beraat kararının davacıya 18.06.2020 tarihinde tebliğ edildiği, 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, gözaltında ve tutuklulukta geçirdiği sürenin başka bir cezasından mahsup edilmediği, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
IV. GEREKÇE VE KARAR Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;
1-Her ne kadar 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ve 7082 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca "Çıkarıldıkları veya öğrencilikle ilişiklerinin kesildiği aya ilişkin olarak peşin ödenen mali ve sosyal haklarının çıkarılma tarihinden sonraki günlere tekabül eden kısımları geri alınmaz....” düzenlemesi uyarınca davacının maddi tazminat hesaplanmasının 01.09.2016 tarihinde ihraç edildiği ayı takip eden ayın 15. günü olan 15.09.2016 tarihinden başlatılmışsa da davacıya Ağustos ayı maaşının ödenip ödenmediği araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile hüküm kurulması,
2- Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,
Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,
Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-a maddesi uyarınca Kayseri 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
25.03.2026 tarihinde karar verildi.