Trafik Kazası Tazminatı Nasıl Hesaplanır? (TRH-2010 Yöntemi)
Karayolları Trafik Kanunu'nun tazminat hesabını sigorta genel şartlarına bağlayan hükümleri Anayasa Mahkemesi'nin 2020 ve 2022 tarihli iptal kararlarıyla yürürlükten kalktı. Bugün maddi tazminat, Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiil hükümlerine ve Yargıtay'ın yerleşik hesap yöntemine göre belirleniyor. Yargıtay 2026 yılı kararlarında bu yöntemi açıkça tarif ediyor: "TRH 2010 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi" (3. Hukuk Dairesi, 21.05.2026, E.2025/5926–K.2026/3254).
Yöntemin üç adımı:
- Bakiye ömür: Kazazedenin (veya ölenin) kaza tarihindeki yaşına ve cinsiyetine göre TRH-2010 ulusal yaşam tablosundan kalan ömrü okunur. Örneğin 40 yaşındaki bir erkeğin bakiye ömrü 34,93 yıldır.
- Dönem dönem zarar: Kazadan bugüne bilinen dönem gerçekleşen kazançlarla iskontosuz; bugünden sonrası, bilinen son gelir her yıl %10 artırılıp %10 iskonto edilerek hesaplanır. Aktif çalışma dönemi 60 yaşa kadar gerçek gelirle, 60 yaş sonrası pasif dönem asgari ücret tabanıyla hesaplanır.
- Çarpanlar: Bulunan tutar, maluliyet oranı ve karşı tarafın kusur oranıyla çarpılır; sigortadan aynı zarar için alınmış ödeme düşülür.
Yukarıdaki araç bu yöntemi birebir uygular ve — çoğu hesaplayıcıdan farklı olarak — dönem tablosunu, çarpan zincirini ve hangi kabullerle hesap yaptığını bilirkişi raporu düzeninde önünüze koyar.
Kimler Tazminat İsteyebilir?
Yaralanmalı kazada kazazedenin kendisi; kazançlarında azalma olmasa bile, aynı işi yaparken sakatlığı oranında daha fazla güç harcayacağı kabulüyle güç kaybı tazminatı isteyebilir. Çalışmayan kişiler, ev kadınları ve çocuklar için hesap asgari ücret tabanıyla yapılır.
Ölümlü kazadaölenin desteğinden yoksun kalanlar — eş, çocuklar, anne-baba — destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilir. Yerleşik paylaştırmada gelirin tamamı üzerinden ölene 2, eşe 2, diğer destek görenlere 1'er pay verilir; destekten çıkanın payı kalanlara dağılır. Sağ kalan eş için yaşa bağlı yeniden evlenme olasılığı indirimi değerlendirilir. SGK'nın ölüm sigortasından bağladığı dul/yetim aylıkları bu tazminattan düşülmez.
Tazminat Kalemleri
- Sürekli iş göremezlik (maluliyet) tazminatı — bakiye ömür boyunca, maluliyet ve kusur oranlı.
- Destekten yoksun kalma tazminatı — ölümlü kazada, destek görenlerin payları üzerinden.
- Geçici iş göremezlik — istirahat raporlu günlerin kazanç kaybı.
- Bakıcı gideri — raporda "başkasının sürekli bakımına muhtaç" tespiti varsa.
- Tedavi ve belgeli giderler — dosyadaki belgelere göre ayrıca istenir (araç kapsamı dışında).
- Manevi tazminat — tutarı hâkim takdir eder; araç hesaplamaz, davada ayrıca talep edilir.
Aracın kendisindeki hasar ve değer kaybı ayrı bir taleptir; bu araç yalnız bedensel zararları hesaplar.
Sigorta Başvurusu, Tahkim ve Dava
Bedensel zarar taleplerinde önce zorunlu trafik sigortacısına yazılı başvuru yapılması dava şartıdır; sigortacı başvuruyu 15 gün içinde yanıtlamazsa veya teklif yetersizse dava ya da Sigorta Tahkim Komisyonu yolu açılır. Sigortacının sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlıdır; limiti aşan zarar için kusurlu sürücü ve işletene karşı dava sürdürülür.
Dava türü, görevli mahkeme, deliller ve sürecin adım adım anlatımı için trafik kazası tazminat davası rehberimize bakabilirsiniz.
Zamanaşımı Süreleri
- Genel kural: zararın ve sorumlunun öğrenilmesinden itibaren 2 yıl; her hâlde kaza tarihinden itibaren 10 yıl.
- Yaralanmalı kazada uzamış ceza zamanaşımı: 8 yıl.
- Ölümlü kazada uzamış ceza zamanaşımı: 15 yıl.
Süre hesabı; failin sayısı, ceza sürecinin seyri ve zararın öğrenilme tarihine göre değişebilir. Eski tarihli kazalarda hak kaybına uğramamak için mutlaka hukuki destek alın.